علی مصطفی زادگان
روزنامه نگار و کارشناس حوزه مناطق آزاد
بدنبال ایراد و ردّ لایحه افزایش و توسعه مناطق آزاد و ویژه اقتصادی از طرف شورای محترم نگهبان؛ بهارستان نشینان های منتفع از این لایحه که در آخرین سال دوره نمایندگی در مجلس هستند با تب و تاب بیشتری بدنبال راهکارهایی برای رفع ایرادات شکلی شورای نگهبان شدند تا با تصویب مجدد این لایحه ضمن خوش خدمتی به دولت، برگی برای ارائه در دوران رقابت های انتخاباتی سال آتی داشته باشند، بدون آنکه به عواقب و تبعات محتوایی تصویب این لایحه اندکی تامل و درنگ نمایند؛ تمام مساعی و لابی های خود را بکار بستند.
این لایحه ضمن اینکه موجب افزایش تعداد مناطق آزاد و ویژه اقتصادی می شود در برخی مناطق آزاد موجود باعث افزایش وسعت می گردد و همین امر موجب ایجاد موج های اعتراضی در برخی از مناطق کشور با راه اندازی کمپین های مخالفتی و سیل انتقادات به نماینده و دولت گردیده است که نمونه بارز این امر افزایش وسعت منطقه آزاد ماکو که بزرگترین منطقه آزاد ایران و دومین منطقه آزاد جهان از لحاظ وسعت با قدمتی کمتر از ۱۰ سال است که مقرر شده وسعت این منطقه آزاد تجاری و صنعتی از ۵۰۰۰ کیلومتر مربع به ۸۰۰۰ کیلومتر مربع افزایش یابد.
حرف و حدیث های زیادی در خصوص علل و عوامل پشت پرده این افزایش وسعت که با الحاق منفصل بخشی از شهرستان خوی و چالدران در فضاهای مجازی و رسانه ای این منطقه مطرح است که از جمله آنها جبران کم کاری نمایندگان حوزه های انتخابیه ماکو و خوی در ۴ سال بهارستان نشینی است.
با تغییر نقش مناطق آزاد از دروازه صادرات به کریدور واردات، این مناطق نیز به زمین‌خواری مبتلا شده‌اند و افزایش محدوده این مناطق تنها طعمه‌ای برای زمین‌خواری است و تلاش برای افزایش محدوده برخی مناطق با هدف زمین‌خواری است و نباید با آن موافقت کرد،در حال حاضر، تصویر مناطق آزاد و نگرش به آن در جهت استفاده از ساختارهای این مناطق در کشور، زیر سوال است، چراکه مناطق آزاد کشور تاکنون عملکرد موفقی نداشته و نتوانسته‌اند به اهداف خود دست یابند.  در تمامی مناطق آزاد قرار بر این بود امکاناتی از قبیل زمین، در اختیار سرمایه‌گذاران قرار گیرد تا به عنوان یک حمایت، تشویقی برای حضور آنها در مناطق ویژه و آزاد شود و به سرمایه‌گذاری بپردازند، اما متاسفانه، آنچه که رخ داده آن است که عده‌ای به نام یک طرح اقتصادی، هکتارها زمین را دریافت کرده و زمین‌خواری در مناطق آزاد شکل گرفته است؛ و این مساله مبتلا به بسیاری از مناطق آزاد کشور شده است برای نمونه به همین منطقه آزاد ماکو که بهارستان نشینان قصد افزایش وسعت آن را دارند، هنوز هم تبعات و آثار اعمال ماده ۲۳۶ که بدنبال گزارشات تخلف و سوء مدیریت این منطقه با رای ۱۶۴ نماینده تصویب شد، مطرح است که اتهاماتی از قبیل زمین خواری و عدم فنس کشی و یا تخلفاتی از این دست محور این گزارش بود که به قوه محترم قضائیه ارجاع گردید ولی گویا بدلیل مشغله فراوان بهارستانی ها فراموشکار شده اند و شاید هم بدلایلی از قبیل منافع شخصی، ترجیح می دهند فراموشکار باشند و ضمن فراموشی تجارب ناموفق در سوابق مناطق آزاد و ویژه، این گزارش تلخ اعمال ماده ۲۳۶ را که هنوز یکسال نشده را نیز فراموش کرده و خواستار افزایش محدوده این منطقه آزاد جوان و پرحاشیه شوند؛ به نظر می‌رسد این یک طعمه است و زمین به عنوان وسیله جذب سرمایه‌گذار، تنها به محملی برای رانت و ایجاد فرصت برای فرصت‌طلبان تبدیل شده تا زمین‌خواری کنند.
پیشنهاد می شود شورای محترم نگهبان و مجمع محترم تشخیص مصلحت نظام در بررسی های محتوایی این لایحه،گزارشاتی از سازمان بازرسی کل کشور نسبت به خریداران زمین های این مناطق جدیدالتاسیس در این سال های اخیر اخذ نماید شاید نتایجی که حاصل خواهد شد در تصویب یا ردّ این لایحه تاثیر بسزایی داشته باشد زیرا بحث  استقلال و حفظ تمامیت ارزی کشور از جمله مواردی است که این دو نهاد براساس تطبیق لوایح مصوب با شرع و قانون اساسی مورد بررسی قرار می دهند
در بند الف ماده ۶ برنامه ششم توسعه؛ ایجاد هرگونه معافیت مالیاتی رسماً ممنوع شده است ولی از آنجایی که منافع نمایندگان منتفع از این تصویب این لایحه اجازه نمی دهد،  تعداد و وسعت مناطق آزاد را که معافیت مالیاتی دارند را افزایش می دهند که اینهم مصداق بارز شیوه نوین کاسبی بهارستانی ها برای جلب آرای مردمی هست که شیفته تردّدخودروهای خارجی و شغل های کاذب و ناپایداری که درآمدهای نجومی و مقطعی در کوتاه مدت در این مناطق ایجاد می شود و در مقابل آینده ای سرشار از انتظارات بحق ولی نشدنی را برای مردم رقم می زند.
 وقتی اقتصاد مبتنی بر نفت باشد و دولت و دولتمردان زحمت ایجاد منابع درآمدی از محل های دیگر را به خود ندهند کاملا طبیعی هست که به سمت و سوی ایجاد محل هایی برای تجمیع واردات و مبتنی بر فعالیت های اقتصادی معاف از مالیات بروند و بعد از تصویب و راه اندازی مناطق آزاد و ویژه جدید؛ آنها را در کسب درآمد رها کنند تا از زیر بار مسوولیت تامین منابع مالی تهیه و ایجاد زیرساختهای این مناطق در بروند.
در مجموع امیدواریم بهارستان نشینان برای اینکه بتوانند در دوره بعد با عوام فریبی از طریق تغییر عناوین در کاربری های حوزه انتخابیه های خود یا بخشی از آنها که تبعات زیانباری برای منطقه مصوب جدید و ساکنان آن در آینده نه چندان دور خواهد داشت، کاسبی نکنند زیرا که دود این کاسبی به چشم مردم و کشور و انقلاب خواهد رفت.
انتهای پیام./